Czym jest BDO i kiedy wpis jest obowiązkowy?
BDO to rejestr podmiotów związanych między innymi z wytwarzaniem i ewidencjonowaniem odpadów, gospodarowaniem nimi oraz wprowadzaniem określonych produktów i opakowań na rynek. Sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej, w tym świadczenia usług księgowych, nie powoduje automatycznego obowiązku rejestracji.
Wpis jako wytwórca odpadów jest wymagany, gdy firma ma obowiązek prowadzić ich ewidencję. Jeśli biuro wytwarza wyłącznie odpady zwolnione z ewidencji, nie musi uzyskiwać wpisu z tego tytułu. Ocena powinna jednak obejmować wszystkie rodzaje działalności firmy, a nie tylko jej podstawową usługę. Niezależny obowiązek może wynikać na przykład z wprowadzania na rynek produktów lub opakowań objętych przepisami BDO albo z prowadzenia działalności związanej z gospodarowaniem odpadami.
Dlatego odpowiedź na pytanie, czy biuro rachunkowe podlega wpisowi do BDO, zależy od konkretnych okoliczności. Znaczenie mają rodzaj odpadów, czynności, w wyniku których powstają, oraz pozostałe role firmy w systemie. Nie istnieje jedna zasada, według której każde biuro musi się zarejestrować albo każde jest zwolnione.
Kiedy typowe biuro rachunkowe nie musi rejestrować się w BDO?
Biuro może korzystać ze zwolnienia, jeśli wytwarza wyłącznie odpady o składzie i charakterze odpadów komunalnych, a nieruchomość, w której działa, jest objęta gminnym systemem odbioru takich odpadów. Do typowych przykładów należą odpady z części socjalnej, takie jak pozostałości po posiłkach, oraz zwykłe odpady biurowe, na przykład papier czy opakowania wyrzucane do właściwych pojemników.
Jeżeli działalność ogranicza się do zwykłych czynności administracyjno-biurowych, a odpady odbierane są w ramach systemu komunalnego, biuro zazwyczaj nie musi uzyskiwać wpisu jako wytwórca odpadów. Dla odpadów komunalnych objętych tym systemem co do zasady nie prowadzi się ewidencji BDO. W praktyce oznacza to, że zwykłe śmieci powstające podczas obsługi klientów i pracy przy dokumentach nie przesądzają same w sobie o konieczności rejestracji.
Zwolnienie dotyczy jednak konkretnych odpadów, a nie całej firmy bez względu na jej działalność. Jeśli obok zwykłych śmieci powstają inne odpady wymagające ewidencji, trzeba rozpatrzyć je odrębnie. Podobnie należy postąpić, gdy biuro wykonuje dodatkowe czynności, które mogą wiązać się z innym obowiązkiem rejestrowym.
Jak ustalić, czy odpady z biura wymagają ewidencji?
Analizę warto rozpocząć od ustalenia, jakie odpady powstają, w jakiej ilości i w związku z jakimi czynnościami. Następnie należy sprawdzić, czy mają charakter komunalny, czy są ujęte w wykazie odpadów zwolnionych z ewidencji, czy też wymagają prowadzenia ewidencji. Istotny jest rodzaj odpadu i właściwe dla niego przepisy, a nie samo określenie „małe biuro” lub „niewielka ilość”.
Nie ma jednej ogólnej granicy ilościowej, po której każde biuro rachunkowe musi zarejestrować się w BDO. Zwolnienia ilościowe zależą od konkretnego kodu i rodzaju odpadu wskazanych w aktualnych przepisach. Mała ilość odpadu nie oznacza więc automatycznie, że można pominąć ewidencję lub wpis. Najpierw trzeba ustalić jego rodzaj, a dopiero potem sprawdzić, czy obejmuje go zwolnienie.
Warto też odróżniać zwolnienie z ewidencji od uproszczonego sposobu jej prowadzenia. Dla części podmiotów uproszczona ewidencja jest dostępna przy wytwarzaniu do 100 kg odpadów niebezpiecznych rocznie albo do 5 ton rocznie odpadów innych niż niebezpieczne, które nie są komunalne. Te progi dotyczą sposobu ewidencji, a nie automatycznego zwolnienia z wpisu do BDO. Nie należy zatem traktować ich jako uniwersalnych limitów, poniżej których rejestracja nigdy nie jest potrzebna.
Jakie sytuacje mogą zmienić ocenę obowiązku?
Obowiązek może pojawić się, gdy w biurze powstają odpady niebezpieczne lub inne odpady wymagające ewidencji. Może to być związane z dodatkową działalnością, zakupionym sprzętem albo pracami technicznymi. W takich przypadkach trzeba określić, kto jest wytwórcą odpadu, jaki ma on rodzaj oraz czy przepisy przewidują dla niego zwolnienie z ewidencji.
Znaczenie ma również to, czy firma sama wykonuje daną usługę, czy zleca ją innemu podmiotowi. Podmiot zlecający usługę zasadniczo nie staje się przez to wytwórcą odpadów powstałych podczas jej realizacji. Wytwórcą może być wykonawca, który faktycznie wykonuje prace. Nie oznacza to jednak, że każda sytuacja wygląda identycznie: warto ustalić, kto prowadzi czynności powodujące powstanie odpadu i jakie ustalenia dotyczą jego zagospodarowania.
Odrębną podstawą rejestracji może być wprowadzanie na rynek określonych produktów lub opakowań. Biuro rachunkowe, które na przykład prowadzi dodatkową działalność handlową lub w inny sposób występuje w roli podmiotu objętego obowiązkami produktowymi, powinno ocenić tę aktywność niezależnie od tego, jakie śmieci powstają przy pracy administracyjnej. Wpis może być też wymagany w związku z działalnością w zakresie gospodarowania odpadami.
Co zrobić, gdy biuro musi uzyskać wpis do BDO?
Jeśli analiza wykaże obowiązek rejestracji, wniosek składa się elektronicznie do właściwego marszałka województwa. Rejestracja powinna nastąpić przed rozpoczęciem działalności objętej wpisem. Nie warto odkładać sprawdzenia obowiązku do momentu, gdy firma już wytwarza odpady wymagające ewidencji albo prowadzi aktywność podlegającą rejestrowi.
Przed złożeniem wniosku należy zebrać informacje o wszystkich rodzajach działalności firmy, powstających odpadach i sposobie ich odbioru. Pomocne jest sporządzenie krótkiej listy: jakie odpady pojawiają się w biurze, z jakich czynności wynikają, czy trafiają do systemu komunalnego oraz czy firma wprowadza na rynek produkty lub opakowania objęte BDO. Taki przegląd pozwala uniknąć zarówno pominięcia obowiązku, jak i niepotrzebnej rejestracji.
Typowe biuro rachunkowe, które wytwarza wyłącznie odpady komunalne odbierane w ramach systemu gminnego, zasadniczo nie musi być wpisane do BDO z tytułu tych odpadów. Obowiązek może jednak powstać, jeśli firma wytwarza odpady wymagające ewidencji albo prowadzi inną działalność objętą rejestrem. Rozstrzygające są konkretne odpady i role przedsiębiorcy, a nie sama nazwa działalności ani wielkość biura.
Materiały źródłowe
- https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/odpady-17940659/art-51
- https://bdo.mos.gov.pl/pytania-i-odpowiedzi/ktore-podmioty-nie-podlegaja-wpisowi-do-rejestru-bdo/
- https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00273
- https://www.gov.pl/web/klimat/rejestr-bdo
- https://bdo.mos.gov.pl/zasady-rejestracji/